De skaatsen uut ut fet?

Opinie

De skaatsen uut ut fet?

LEEUWARDEN, 17 februari 2014 - Voetbalicoon Hampie Bakker gaf op 1 januari het startschot voor de traditionele Nieuwjaarsduik, waarna ruim honderd dapperen zich in het water van de Noorderstadsgracht stortten. Deze keer hoefde de burgemeester geen negatief advies uit te vaardigen zoals in 2009. Toen lag er al een mooi stuk ijs in de gracht en plonsden enkele kanjers -ondanks het NEE van Ferd Crone- toch in een vers gehakt wak.


Weer of geen weer
Eind 2013 waren harde wind en regen ons deel; zelfs schaatsen tijdens een witte kerst was er niet bij. Voorlopig alleen (kunst)ijs in IJshal en Thialf. We staan ook niet echt te trappelen op een winter zoals die in Amerika. Bij velen staat de sneeuwwinter van 1979 nog vers in het geheugen en dat handjevol echte schaatskanjers gaat liever naar China om daar op het veertig centimeter dikke ijs van de Gele Rivier hun avontuurlijke honger te stillen.

Schaatskoorts
Wat Friesland betreft 'kin it wol wer heve. Behalve de schaatsers hebben ook industrie en middenstand baat bij een echte winter met toertochten en wedstrijden op natuurijs. Schaatsfabrikanten als Zandstra en Nijdam zie hun opgebouwde voorraden graag slinken en de schappen bij sportspeciaalzaken als Diepenmaat en Luxen moeten leeg. Zo gauw er maar een vleugje ijs op de Ryptsjerkster Polder ligt en Leo Schuil c.s. de eerste streken zetten, begint de schaatskoorts aan te wakkeren. Dan kunnen bij 'Sippie inne Singelstraat' en Postma aan de Voorstreek de schaatsen weer worden geslepen en ontwaken ook de ijsclubs weer. Zoals het eigenlijk elke winter zou moeten. Zoals het vroeger was!

Vroeger
Een paar eeuwen geleden, om precies te zijn op 21 januari 1809, was er al een hardrijderij voor vrouwen op de Westerstadsgracht tussen Westersingel en Schouwburg De Harmonie. Op een schilderij van Nic. Baur in het Rijksmuseum in Amsterdam zien we een paar fel strijdende vrouwen in lange rokken, toegejuicht door een grote schare publiek op de dwinger; aan de uniformen van de soldaten kunnen we afleiden dat we in de Franse tijd zitten. Links zien we de Oldehove en centraal staat de Vrouwenwaterpoort (nu Schaverneksbrug), toen nog voorzien van een opbouw, het kruithuis.

Elfstedentocht
Weer honderd jaar later werd de basis gelegd voor wat in de loop van honderd jaar is uitgegroeid tot een wereldattractie: de Elfstedentocht. Maar zoals in 1909 bij de eerste (officieuze) tocht zal een start op de Zuiderstadsgracht, de plaats waar nu Mercurius het toezicht op houdt, er niet inzitten. Net zo min als de finish achter de Prinsentuin. Ondanks de vele smeekbeden van LC journalist Pieter de Groot.

Gouden Bal
Die stadsgracht langs de Noordersingel , vlakbij de 'plonsplek' van de Nieuwjaarsduik, is in bevroren toestand traditiegetrouw het decor voor de kortebaanwedstrijden om 'De Gouden Bal'. Voorzitter Joop Annee van 'De Nieuwe Leeuwarder IJsclub van 1889' is er al weer helemaal klaar voor. Deze organisatorische duizendpoot staat 's morgens in alle vroegte al de baan te prepareren. De laatste 'Gouden Bal' werd in 2012 winnares Janine Smit omgehangen; dat was al weer 15 jaar na de overwinning van Annamarie Thomas.

Friese fenomenen

Echte regionale kanjers op de kortebaan waren in de jaren 1950-1960 toch wel Martha Wieringa en Jan Heitbrink. De laatste woonde op het Schooldijkje in Huizum en zal ongetwijfeld zijn eerste streken hebben gezet op de vroegere Huizumer IJsbaan Tjallinga. Die is verdwenen, daar ligt nu het Drachtsterplein. Met de ijsbaan verdween ook een andere traditie: als op de stadsbussen de Friese vlaggetjes wapperden was de 'Huzumer' open. Maar voorlopig zullen we het met het ijs van La Venezia moeten doen.

 

Jaap de Groot 

 

Foto:  Badweg met HuizumerijsbaanTjallinga in 1951 (Foto Dikken en Hulsinga)

17-2-2014 11:24 0 reacties

Reacties (0)

Reactie plaatsen

Met het plaatsen van deze reactie gaat u akkoord met de voorwaarden

Overig Opinie

Meer Opinie